We ontvangen een patiënt thuis, we halen de Tinetti-raster die we als PDF online hebben gevonden, en we scoren de 16 items in enkele minuten. De score is: 22 op 28. Gemiddeld risico, we gaan verder. Behalve dat deze score misschien helemaal niet de werkelijkheid van het evenwicht van de patiënt weerspiegelt. Tussen de versie van het formulier die is gebruikt, de omstandigheden van de afname en de overinterpretatie van het resultaat, komen fouten vaak voor en worden ze zelden geïdentificeerd.
Versie van het PDF-formulier: een foutbron nog voor de afname
Wanneer we een PDF van de Tinetti-test downloaden, veronderstellen we dat alle versies gelijkwaardig zijn. Dat is niet waar. Er zijn verschillende varianten van de POMA (Performance-Oriented Mobility Assessment), en twee formulieren met dezelfde naam kunnen verschillen in hun items of hun weging.
Sommige rasters in omloop voegen sub-items toe of verwijderen ze uit de loopsectie. Andere wijzigen de beoordelingsschaal. Het resultaat: een score verkregen met een gewijzigde versie is niet vergelijkbaar met een score uit het originele raster van Mary Tinetti. Als we een patiënt in de tijd volgen, verstoort het vergelijken van twee beoordelingen die met verschillende formulieren zijn uitgevoerd elke analyse van vooruitgang.
Voordat we scoren, controleren we of de gebruikte PDF inderdaad de twee secties bevat (evenwicht op 16 punten, lopen op 12 punten, totaal op 28). We zorgen ervoor dat elk item een ordinale schaal met drie niveaus (0, 1, 2) gebruikt. Als het document niet aan deze structuur voldoet, is het beter om het niet te gebruiken.
Veelvoorkomende fouten die de beoordeling verstoren, beginnen vaak met een verkeerde keuze van raster, zoals de Tinetti-test in pdf in zijn analyse van veelvoorkomende biases uiteenzet.
Beoordeling in de praktijk: de biases gerelateerd aan de afnameomstandigheden
De Tinetti-test vereist een harde stoel zonder armleuningen en een gang of een vrijstaande ruimte voor het lopen. Thuis moeten we vaak omgaan met een te lage fauteuil, een rommelige gang of een oneffen vloer. Deze afwijkingen beïnvloeden direct de prestaties van de patiënt.
Ongepast meubilair en omgeving
Als de stoel armleuningen heeft, steunt de patiënt daarop om op te staan. Het item “opstaan” zal worden beoordeeld met 1 (mogelijk met steun van de armen), terwijl het misschien 2 had kunnen zijn zonder deze beschikbare hulp. Het meubilair beïnvloedt de beoordeling net zozeer als de werkelijke capaciteit van de patiënt.
Voor de loopsectie moet de patiënt eerst met een normaal tempo vooruitgaan en dan terugkomen met een snellere pas. In een gang van drie meter kunnen we de symmetrie van de pas of de continuïteit van het lopen niet goed observeren. De minimale nuttige lengte ligt rond de acht tot tien meter.
Moment van de dag en toestand van de patiënt
Het evenwicht en het lopen fluctueren afhankelijk van het tijdstip, de vermoeidheid, het innemen van medicijnen of een recente maaltijd. Een beoordeling die ‘s ochtends nuchter is uitgevoerd en een andere aan het eind van de middag na een fysiotherapiesessie zullen niet dezelfde score opleveren, zonder dat de functionele capaciteit van de patiënt is veranderd.
- Standaardiseer het tijdstip van afname wanneer we een patiënt over meerdere beoordelingen volgen
- Noteer systematisch of de patiënt zijn gebruikelijke medicatie (psychofarmaca, antihypertensiva) voor de test heeft ingenomen
- Documenteer de gebruikte technische hulp (stok, looprek) om vergelijkbare omstandigheden van de ene beoordeling naar de andere te vergelijken
Valrisico-drempels: waarom de score alleen niet genoeg is
De meeste PDF-rasters geven een drempel aan rond de 19 of 20 punten, waaronder het valrisico hoog zou zijn. We passen dit cijfer toe als een duidelijke grens. Onderzoek gebruikt echter zeer variabele drempels, van 15 tot 26 punten, zonder dat een enkele snijpunt voor alle populaties is gevalideerd.
Een autonome patiënt die thuis woont en een bewoner in een verpleeghuis met een geschiedenis van meerdere valpartijen vallen niet onder dezelfde alarmdrempel. Het niveau van autonomie, de woonplaats, de lopende behandelingen en de geschiedenis van valpartijen wijzigen de klinische betekenis van dezelfde score.
De Tinetti voorspelt op zich geen valpartijen
Een systematische review van prospectief geregistreerde valpartijen concludeert dat geen enkele balans test op zichzelf voldoende toekomstige valpartijen voorspelt. De Tinetti-score identificeert een beperking van de mobiliteit en het evenwicht. Het vervangt niet de anamnese, het klinisch onderzoek, de analyse van de woonomgeving of de medicijnreview.
Concreet vertegenwoordigt een score van 23 bij een patiënt die benzodiazepines gebruikt met een tapijt in elke kamer een veel hoger risico dan een score van 18 bij een patiënt zonder sedatieve behandeling wiens vloer vrij is. De evaluatie reduceren tot het cijfer dat op de PDF staat, is het belangrijkste van de beoordeling missen.
Beoordelingsrapport: wat de Tinetti-score moet vergezellen
Een ruwe score genoteerd in een dossier zonder context verliest zijn waarde. Om ervoor te zorgen dat de beoordeling daadwerkelijk bijdraagt aan de preventie, moet het rapport de afnameomstandigheden, de versie van het gebruikte formulier en de opgemerkte omgevingsfactoren vermelden.
- Specificeer de exacte versie van de PDF (bron, aantal items, beoordelingsschaal) om de vergelijkbaarheid te waarborgen
- Beschrijf het gebruikte meubilair en de beschikbare loopafstand
- Koppel de score aan ten minste één ander evaluatie-instrument (Timed Up and Go, unipodale steun) om de resultaten te kruisen
- Integreer gegevens over dagelijkse activiteiten en de algehele autonomie van de patiënt
Een betrouwbare valrisico-evaluatie is gebaseerd op meerdere kruisverwijzende informatiebronnen. De Tinetti vormt een component, geen oordeel. De reacties variëren op dit punt afhankelijk van de praktijken, maar teams die ten minste twee functionele tests combineren met een analyse van de woning verkrijgen een veel beter bruikbare afbeelding van de werkelijke situatie van de patiënt.
